Tag: Шарҳ

  • ҲАЖАР УЛ АСВАДНИ ЎПИШ ШАРТМИ?!

    ҲАЖАР УЛ АСВАДНИ ЎПИШ ШАРТМИ?!

    Умра ёки Ҳаж пайтида Ҳажар ул асвадни ўпиш масаласи кўпчилик учун баҳсли мавзулардандир. Айримлар уни ибодатнинг маркази деб билса, айримлар унга етиша олмасликни зиёратнинг камчилиги деб қабул қилади. Аслида эса масала бунчалар содда эмас.

    Ҳажар ул асвадни ўпиш фарз эмас. У ҳатто вожиб ҳам эмас. У суннат амал ҳисобланади. Яъни имконият бўлса қилинади, имконият бўлмаса гуноҳ ҳам йўқ камчилик ҳам йўқ.

    Ислом пайғамбари (сав) уни ўпгани учун мусулмонлар ҳам уни ўпишга интилади. Лекин шу ерда муҳим бир чегара бор. Суннат деб бошқаларга озор етказиш мумкин эмас.

    Ҳаж ва Умранинг асосий мақсади Аллоҳга тақво билан яқинлашиш. Сабр камтарлик ва ахлоқ бу ибодатнинг руҳидир. Агар Ҳажар ул асвадни ўпаман деб, итариш, бақириш, жанжал ёки заиф одамларни эзғилашга ўтиб кетилса, бу ерда суннатнинг руҳи йўқолади. Ибодат шакли қолиб, маъноси йўқолади.

    Бугун айрим зиёратчилар учун Ҳажар ул асвад гўё имон ўлчовига айланиб қолган. Ўпдим, демак, тўлиқ Ҳаж қилдим. Ўпа олмадим, демак, нимадир етмай қолди. Бу хато тушунча.

    Хуллас, Ҳаж майдони имтиҳон жойи эмас у ерда ким кучли эканини кўрсатиш шарт эмас.

  • БАНК, КРЕДИТ ВА КАЗИНО. ЯШНОБОДДАГИ МОЛИЯВИЙ ТРАГИКОМЕДИЯ

    БАНК, КРЕДИТ ВА КАЗИНО. ЯШНОБОДДАГИ МОЛИЯВИЙ ТРАГИКОМЕДИЯ

    Тошкент шаҳри Яшнобод туманида банк тизими янги жанрда чиқиш қилди. Бу гал молия, ҳужжат ва қимор учлиги саҳнага чиқди.

    Номи сир қолдирилган банкнинг Яшнобод филиалидаги бўлим бошлиғига оддий иш куни зерикарли туюлдими ёки “соққа қилиш керак” деган ўзбекона фалсафа кучлилик қилдими, 120 минг долларлик кредитни ишлаб чиқаришга қарор қилди. Албатта, ўз номи билан эмас. Бу даражадаги ижодкорлик учун фирма керак, ҳужжат керак, шерик керак.

    Сценарий шундай. Битта фирма бор, иккинчиси ҳам бор. Бирининг номи билан иккинчисига кредит чиқарилади. Ҳужжатлар қоғозда гўзал, имзолар жуда жиддий. Пул эса жуда тирик. Кейин бу пул нақдлаштирилади ва тўғридан-тўғри интернетдаги қимор ўйинларига тикилади.

    Бу ерда банк ходими энди молиячи эмас, қиморга пул тиккан таваккал устасисига айланади. 120 минг доллар бир зумда “айлантирилди”. Қайси ўйин, қайси сайт, қайси тугма босилгани аниқ эмас, лекин натижа маълум. Пул йўқ. Адреналин бор. Жиноят иши ҳам бор.

    Иқтисодий жиноятларга қарши курашиш департаменти эса бу спектаклни томошабин сифатида эмас, режиссёр сифатида тўхтатди. Терговга қадар текширув ўтказилди ва трагикомедиянинг жанри аниқланди. Талон-торож моддаси.

    Ҳолат юзасидан Жиноят кодексининг 167-моддаси ва 228-моддаси билан жиноят иши қўзғатилди. Энди интернет қимори ўрнини тергов ҳаракатлари, бонус ўрнини айблов хулосаси, “ставка” ўрнини суд кутиб турибди.

    Хулоса оддий. Банк пулни айлантириш учун яратилган, лекин рулеткада эмас.